Rijdt het CBR nu zelf te hard?

Het CBR stelt het gebruik van mondkapjes tijdens de rijles verplicht. Geen mondkapje gedragen? Dan ook geen praktijkexamen. Luc Delahaye van uw advocaten zocht op verzoek van vakblad RijschoolPro uit of een dergelijke verplichting juridisch wel toelaatbaar is. Zijn conclusie: het CBR doet er verstandig aan gas terug te nemen.

Nu de tweede golf van het coronavirus (helaas) een feit is, schieten de maatregelen evenals in maart en april van dit jaar opnieuw als paddenstoelen uit de grond. Het belang van het nemen van deze maatregelen is evident en het is dan ook weinig verrassend en alleszins begrijpelijk dat er, – ook door het CBR, – maatregelen worden genomen.

Naast de 1,5-metersamenleving die voorlopig realiteit blijft, het tijdelijk sluiten van de horeca, de dringende adviezen van de overheid, etc., is ook de invoering van een mondkapjesplicht nabij. Een wettelijke verplichting tot het dragen van mondkapjes is er echter (nog) niet. Het CBR wenst klaarblijkelijk dan ook al vooruit te lopen op die wettelijke verplichting. Maar mag het CBR als overheidsinstelling dat wel?

Wettelijk uitgangspunt: de Grondwet

De Grondwet bepaalt in artikel 10 en 11 dat eenieder recht heeft op eerbiediging van zijn/ haar persoonlijke levenssfeer, alsmede op onaantastbaarheid van zijn / haar lichaam. Het verplichten van iemand tot het dragen van een mondkapje levert een inbreuk op deze grondrechten op.

De overheid en overheidsinstellingen (zoals het CBR) dienen deze grondrechten te respecteren en mogen hierop dan ook géén inbreuk maken, tenzij een zogenaamde ‘“wet in formele zin’” dit mogelijk maakt. Een wet in formele zin is een wet die goedgekeurd is door de regering en Staten-Generaal en daar gaat dan ook de nodige tijd overheen.

Mocht u zich overigens afvragen waarom het gebruik van mondmaskers in het openbaar vervoer wel al verplicht is, dan geldt dat betoogd kan worden dat die wettelijke grondslag er wel is, omdat er een wettelijke regeling bestaat met betrekking tot het openbaar vervoer.

Voor inbreuk op een grondrecht is dus een zware wetgevingsprocedure vereist, alvorens een dergelijke verstrekkende maatregel kan worden ingevoerd door de overheid. Dit natuurlijk ook niet zonder reden, daar de wetgever het (terecht) van groot belang heeft geacht deze grondrechten te waarborgen.

Het is dan ook niet voor niets dat de regering – die voornemens is een algehele mondkapjesplicht in te voeren in de openbare ruimte – niet tot het invoeren van een dergelijke verplichting is overgegaan en enkel heeft gekozen voor een dringend (en dus niet bindend) advies. In dat licht is het vreemd te noemen dat een andere (lagere) overheidsinstelling thans al bindende maatregelen voorschrijft.

Mondkapje tijdens het rijexamen

Voorgaande overwegingen roepen, zoals gezegd, de (rechts)vraag op of het CBR deze eisen wel kan stellen. Er kan immers gesteld worden dat de regels die zij stelt in strijd zijn met de Grondwet en op die basis getracht kunnen worden het CBR te dwingen de grondrechten te respecteren / na te leven en de mondkapjesverplichting mitsdien af te schaffen. De kans dat dit een beroep op afschaffing van de verplichting tijdens rijexamens succesvol is acht ik evenwel beperkt.

Tegen het voorgaande kan namelijk ingevoerd worden dat het CBR beheerder is van haar gebouwen – en op het moment van het examen ook beheerder is van de lesauto – en in dat kader eisen mag stellen in die gebouwen en auto’s ten aanzien van het gedrag van mensen. Dat betekent dat zij van mensen óók mag verlangen dat zij een mondkapje moeten dragen.

Daar komt bij dat het CBR natuurlijk óók een werkgever is van o.a. de examinatoren en in dat kader – onder andere op grond van de Arbowet – gehouden is de veiligheid op de werkvloer voor haar werknemers te garanderen. Nu in een auto (vrijwel) onmogelijk de 1,5- meter regel nageleefd kan worden én er een dringend advies van de overheid is opgelegd om mondkapjes te dragen wanneer die regel niet nageleefd kan worden, geldt dat de maatregel van het CBR als werkgever alleszins begrijpelijk is.

Geconcludeerd kan dan ook worden dat het besluit van het CBR om mondkapjes te moeten dragen in het examenvoertuig en in haar gebouwen naar alle waarschijnlijkheid de toets der kritiek wel kan doorstaan. Weliswaar beperkt het CBR daarmee wel de grondrechten van de burger, maar handelt zij
op dat moment als beheerder van het gebouw en/of de auto en in haar hoedanigheid als werkgever.

Uitzonderingen?

De vraag die vervolgens opdoemt is of het CBR altijd het gebruik van een mondkapje kan verplichten tijdens de examens. Het antwoord op deze vraag is ontkennend.

Als bestuursorgaan is het CBR gebonden aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur en zal zij zorgvuldig dienen te handelen en steeds een zorgvuldige belangenafweging moeten maken. Dit brengt met zich mee dat indien en voor zover er goede gronden zijn waarom een leerling of rij instructeur geen mondkapje kan dragen (bijvoorbeeld vanwege medische bezwaren) dat het CBR mogelijk een uitzondering zal moeten maken op deze regel. Overigens blijkt uit de site van de Rijksoverheid ook dat uitzonderingen mogelijk moeten zijn. Daar wordt immers geschreven: “Mogelijk kunt u om een medische reden geen mondkapje dragen. Bijvoorbeeld omdat u een longziekte heeft. Dan legt u aan de rijinstructeur of examinator uit waarom u geen mondkapje draagt.”

De leerling of instructeur doet er alsdan wel verstandig aan daarvan vooraf melding te maken, zodat het CBR zich daarop kan voorbereiden, en wellicht ook (om discussie te vermijden) documentatie mee te nemen waar het een en ander blijkt. Bijvoorbeeld een verklaring van een arts.

Mondkapje tijdens de rijlessen. Een brug te ver?

Het CBR is echter, zoals gezegd, een stap verder gegaan en legt feitelijk rij instructeurs en leerlingen de verplichting op om ook tijdens de rijlessen een mondkapje te dragen. Wordt daar niet aan voldaan, dan wordt de leerling geweigerd voor het examen.

Het is evident dat deze regel een vergaande inbreuk op de grondrechten van de leerling en de rij instructeur / ondernemer oplevert. Immers, het CBR probeert hiermee feitelijk leerlingen en rij instructeurs / ondernemers te verplichten een mondkapje te dragen. Dit terwijl de Rijksoverheid terecht heeft geconcludeerd dat zelfs zij een dergelijke verplichting niet kan opleggen zonder een formele wet. Dat blijkt overigens ook wel uit het feit dat het kabinet er uitdrukkelijk voor gekozen heeft, zoals gezegd, momenteel nog geen mondkapjesplicht in te voeren omdat de wettelijke basis daartoe ontbreekt. Het is in die optiek dan ook vreemd te noemen dat een lager overheidsorgaan die beslissing wel neemt en zich daarmee gaat inmengen in de persoonlijke levenssfeer van derden.

Daarnaast kan de vraag gesteld worden of een dergelijke regel wel proportioneel is. Wat heeft het immers voor een zin om een leerling uit te sluiten van een examen als hij (of zijn instructeur) geen mondkapje heeft gedragen tijdens de rijles, als de leerling wel mag participeren als hij geen mondkapje heeft gedragen in de auto bij vrienden, in de klas, in de drukke supermarkt, etc.? Of moet het CBR nu óók gaan eisen dat ook in die (en nog veel andere situaties) een mondkapje wordt gedragen? Het doet ondergetekende voorkomen van niet. Daarmee gaat het CBR namelijk op de stoel van de wetgever zitten en dat is haar taak simpelweg niet.

Gelet op het voorgaande zijn wij van mening dat het voorschrift dat leerlingen en instructeurs een mondkapje dienen te dragen tijdens de rijlessen op straffe van uitsluiting van het examen in strijd is met de Grondwet en daarom niet geldig is. Het CBR zou er dan ook verstandig aan doen om op dit punt wat gas terug te nemen.

Maar ….

Ofschoon de handelswijze van het CBR in strijd is met de Grondwet valt niet uit te sluiten dat rechters deze desondanks zullen billijken. De (lagere) rechters lijken in die zaken praktisch naar de problematiek te kijken en met name te letten op de risico’s voor de volksgezondheid. Er wordt dan eigenlijk een afweging gemaakt van het belang van de individuele burger bij het respecteren van zijn grondrechten tegen het risico van besmetting. Hoe die afweging uitvalt kan van rechter tot rechter verschillen.

Niet uit te sluiten valt een rechter die van mening is dat het CBR (tevens in haar hoedanigheid van werkgever) ook zorg dient te dragen voor de bescherming van haar medewerkers en dat uit dat oogpunt is het opleggen van maatregelen redelijk kan zijn. Voor de maatregel inhoudende tot het dragen van mondkapjes tijdens het examen zal dat overigens sneller het geval zijn dan voor wat betreft de maatregel tot het dragen van mondkapjes tijdens de rijlessen. Met dat laatste punt lijkt het CBR zoals gezegd buiten haar boekje te gaan.

Wat vindt de Rijksoverheid?

Wat opvallend is, is dat op de website van de Rijksoverheid te lezen is dat het dragen van een mondkapje tijdens rijlessen en rijexamens wordt geadviseerd, maar niet wordt verplicht. De overheid lijkt dus het dragen van mondkapje tijdens rijlessen en rijlessen niet te vereisen. Het is dan de vraag of het aan het CBR is om dan verdergaande maatregelen te nemen. Daarbij zal het CBR moeten balanceren op een koord waarbij zij enerzijds de grondrechten moet respecteren en anderzijds haar werknemers moet beschermen.

Conclusie

Betoogd kan worden dat de mondkapjes verplichting van het CBR deels in strijd is met de Grondwet. Deels, omdat de verplichting tot het dragen van een mondkapje tijdens het rijexamen nog wel te verdedigen is (behoudens uitzonderlijke omstandigheden), doch de verplichting voor rijschoolhouders en leerlingen om een mondkapje te dragen tijdens de rijlessen gaat echt een brug te ver. Het CBR zou er dan ook verstandig aan doet tot die tijd wat gas terug te nemen en niet op de stoel van de wetgever te gaan zitten. Anderzijds benijden wij het CBR niet. Zij moet een moeilijke afweging maken tussen de grondrechten van de burgers en de bescherming van haar examinatorenrs.

Het is tot slot wel de vraag hoe zinvol het is om het een en ander aan te vechten. De verwachting is namelijk gerechtigd dat met de Coronawet (en de daarop te volgen besluiten) een mondkapjesverplichting toch een feit wordt.

Heeft u naar aanleiding van dit artikel vragen of kunnen wij u ergens anders mee helpen? Bekijk dan de website van uw-advocaten of neem vrijblijvend telefonisch contact met ons op 085 – 79 212 79.

Auteur: Redactie

27 reacties op “Rijdt het CBR nu zelf te hard?”

Wesley Verboon|22.10.20|11:58

Gaat het er om of het juridisch kan en mag of gaat het er om of het CBR open blijft.
als iedereen gewoon mee doet hebben we des te meer kans dat we volgende week nog steeds examen kunnen doen!

Michael Sonderman|22.10.20|12:14

Niet verrassend dat het juridisch wankel is, maar het worst gedaan om “open te blijven”
In ons wereldje is alle neuzen dezelfde kant op krijgen een utopie.
Het is mondkapje of anders wellicht gesloten.
Wat misschien een slimme is voor de gehele branche, net als in maart een beroepsverbod tenzij je een mondkapje draagt, draai het om dan kloptt het we juridisch denk ik

Iwan Van Der Valk|22.10.20|12:31

Weet je wat? Doe je het lekker niet. Dan gaat de examinator (terecht) niet bij je in de auto zitten, want die wil ook gewoon blijven leven. Dus geen examens meer. Dan kunnen rijschoolhouders ook weer thuis gaan zitten. Als we nou allemaal een klein beetje meewerken, dan komt het vast ooit wel weer goed. Maar als we alleen maar gaan zitten muggenziften met de Grondwet in de hand, dan zitten we straks allemaal weer de hele dag binnen, thuis. Met je Grondwettelijke rechten.

Els van Voren|22.10.20|12:37

Tot vorige week golden deze regels
1) buiten de auto op 1½ meter afstand van de examinator
2) de auto gedurende 7 minuten luchten (en dat na iedere les)
3) de auto van binnen reinigen met een 70% alcohol goedje (in principe na iedere les)
4) niet mag meerijden tijdens toets of examen
5) het eindgesprek via de telefoon (van de leerling!) mag meeluisteren

Met andere woorden de instructeur komt helemaal niet in de buurt van de examinator.
Dus waarom? En nog belangrijker waarom op deze manier?

Els van Voren|22.10.20|12:48

Dat leerlingen worden “verplicht” kan ik mij enigszins in vinden, zij rijden 1 tot max 2 uur met het masker op. Voor instructeurs is dat toch iets anders. Het CBR heeft deze rel aan zichzelf te danken! Eerst de media informeren, dan pas de “partners” zoals wij sinds gister door de heer Pechtold worden genoemd en daarna de leerlingen. Volgorde is volstrekt verkeerd! Helaas is het CBR niet zo sterk in communiceren het komt altijd naar buiten met in overleg met de brancheverenigingen hebben wij..

Paul de Jong|22.10.20|15:30

@Wesley, Michael en Iwan.
Het gaat niet om het dragen van mondkapjes. Het gaat om het feit of het CBR dat jou kan verplichten tijdens de rijlessen. In jouw bedrijf. Straks gaan ze ook zeggen dat je niet op vakantie mag, of met vrienden wat drinken. Met je familie in een auto zitten. Dat is grondrecht.
Ik draag ook een mondkapje, maar het gaat mij veel te ver dat het CBR mij iets kan verplichten, wat de overheid nog niet eens kan, op straffe van een maatregel waarbij zij derden treffen.

Fenny van Maaren|22.10.20|16:50

Waarom weigert het CBR mee te werken als je vraagt een covid checklist in te vullen. Iedereen die bij ons in de lesauto stapt moet dit. we zijn dit wettelijk verplicht. Reden voor de weigering is de handtekening. Op de lijst staat overduidelijk dat die in geval van covid alleen gebruikt wordt voor bron en contact onderzoek. Voor die toestemming moet nu eenmaal getekend worden. Na veertien dagen wordt de lijst vernietigd.
Wel zelf regels opleggen maar zelf niet meewerken aan wettelijke regels?

Barat Letchkopf|22.10.20|20:41

Haha. Noemt er zijn eigen grondrechten “muggenziften”

A Salie|22.10.20|21:11

De grondwet moet iedereen respecteren ook het CBR, anders kan je net zo goed de grondwet afschaffen, Het CBR moet zich met eigen zaken bemoeien en moet voor zorgen dat ze de eigen zaakjes op orde krijgen, dat is al een zware klus.

A Salie|22.10.20|21:15

De grondwet moet iedereen respecteren
Dit geldt ook voor het CBR, anders kan je net zo goed de grondwet afschaffen.
Het CBR moet met zijn eigen zaakjes
Bemoeien dat is een zware klus.
Laat de grondwet aan de overheid dat is hun taak. Dus CBR bemoei met jé eigen zaak!

Ronald Broersma|22.10.20|22:56

Ik heb sinds vrijdag 16 okt een mogelijk kort geding voorbereid, en ik kom tot de zelfde conclusief als in het arikel, maar er zitten ook veel meer onlogische en onwettinge facturen i het huidige “hygiëne protocol” Het doorlichten en reiniging is logisch en effectief.

Dit is ook gebleken omdat ik de praktijk er (bij mijn weten) nul examinatoren sinds 13 mei een covid ziekte beeld hebben gehad,en er ook geen positieve geteste examinatoren bekend zijn.

Ronald Broersma|22.10.20|23:00

Mocht een examinator wel pos getest zijn en ziek geweest zijn zou dat ook inhouden dat het gehele examen centrum gesloten zou moeten worden.

correct me if im wrong, maar dat is volgens mij niet gebeurt.

Dat houd in dan in 5 maanden de maatregelen meer dan voldoen effectief waren.

Het is dan ook totaal niet gegrond om zomaar,vanuit niks, met extreem zwakke onderbouwing te claimen dat dit noodzakelijk is.

Ronald Broersma|22.10.20|23:04

Dit houd ook in,dat als de motivatie van 0 cases de grondslag is om dit protocol te forceren,
dat er totaal geen maatstaf te vinden is om deze tijdelijke maatregel weer opteheffen.

Plus dat als deze maatregel + sanctie geaccepteerd word, wat is dan het volgende waaraan we ons zomaar aan moeten houden?

Ronald Broersma|22.10.20|23:10

Wij rij-instructeuren zijn niet de personen die de lockdowns initieren,dat zijn politicie.
We zien overal ter wereld een totale willekeur aan maatregelen, deze lijken grotendeels ongerelateerd aan de effecten. Veel case-studies en andere onderzoeken met oorzaken en voorkomen van besmettingen worden volledig genegeerd.

Ronald Broersma|22.10.20|23:13

De effectiviteit van de maatregelen worden met cirkel redenaties bekrachtigd.Het gaat goed = we hebben ons goed aan de anderhalf meter gehouden, het gaat niet goed?
we hebben ons niet aan de anderhalf meter gehouden.Foei! je hebt je niet gedragen.

De argumentatie dat het om de volks gezondheid gaat kan je snel ontkrachten. Roken = 20.000 doden per jaar. Zeer makkelijk op te lossen door roken te verbieden. Covid? ong 8.000 doden per jaar. Leg jij mij de logica hier maar eens van uit.

Ronald Broersma|22.10.20|23:18

En dan zouden wij de reden zijn waarom de horeca of het cbr de deuren tijdelijk moet sluiten?

hydrocychlorocine met zink werkt, vitamine d werkt, sporten en andere activiteiten om je immuunsysteem in balans te houden werkt. Gezonde mensen onder de 70? kans van overlijden 0.03 % en dropping. Geen woord hierover.

Blijf zo veel mogelijk binnen, zegt onze vuile huichelaar,de minister president. Averechts advies. Stress,onzekerheid,inbruik op levensfeer, allemaal zeer schadelijk voor je gezondheid!

Ronald Broersma|22.10.20|23:23

Op dit moment zitten we in de “2e golf”
Per abuis vergeten alle media even dat de 2e golf gaat over positeve pcr testen.
De eerste golf ging over ziekenhuis opnamens. appels met peren vergelijken dus.
Hoe kan het,dat iedereen toch in de leugen van de 2e golf valt?

Dan de besmettingen, op basis van de pcr test. Ik zal het makkelijk houden, deze test kan je krachtiger maken zodat je je kans op een positieve uitslag vergroot. Feitelijk kan je met deze test alle mogelijke ziekte moleculen aantonen.

Amar J Sing|23.10.20|08:38

Opnieuw het eeuwige Hollandse geouwehoer:
De grondwet is juist gebaseerd op covid 19 gevolgen dwz het dienen van de volksgezondheid en bescherming van de individu. In Azië snapt men het allanghet nut van een mondneuskapje onder deze omstandigheden. Daar gaat het leven as we speak gewoon door alleen in dit land zit men nog zinloos te ouwehoeren!!! Ook voor mensen met longziekte bestaan aangepaste kapjes. Leerling + Instructeur moeten dus gewoon dat ding op hebben!! Doe ik al sinds de uitbraak!!

Amar J Sing|23.10.20|09:01

Het is de sjamanen club — OMT RIVM– die nooit geloofd heeft in het nut van mondneuskapjes maar onder druk nu schoorvoetend het adviseert, de besmetting via aërosolen steevast nog blijft ontkennen en ventileren niet nodig vind of hieronder verstaat het hergebruik (kruisbesmetting)van bestaande lucht in een gesloten ruimte……
De enige verstandige in deze arena is Maurice de Hond die de echte experts raadpleegt in BINNEN en BUITENLAND

Michael Sonderman|23.10.20|13:22

Zucht……
Blijkbaar werken de mondkapjes, want de examinatoren die besmet zijn geraakt, zijn dat in privésfeer heb ik me laten vertellen.
PCR testen, zucht…. als nou is naar Ernst Kuipers luistert dan kan je conclusie trekken dat er een 2e golf is.
Dit heeft niks met meer of minder doden te maken dan een normaal griepje of door roken. Artsen van ziekenhuizen willen liever geen selectie maken. Als het toch zover komt, hoop ik dat ze eerst even Facebook checken.

Bauke Zwart|23.10.20|21:22

Een aanvulling die vergeten is: wanneer iemand een examen koopt (want dat doe je bij het CBR) en betaald, accepteert automatisch (wel of niet expliciet aangevinkt) de door de CBR gestelde voorwaarden. In die zin kan het mijns inziens dus verplicht zijn. Een uitzondering zou vooraf aangevraagd moeten worden. Je zal nl. ook een examinator moeten vinden die een kandidaat accepteert zonder masker. De examinator kan nl. nooit verplicht worden een examen af te nemen van iemand zonder mondmasker.

Peter Hanemaaijer|24.10.20|08:45

k zat mijzelf ook eens af te vragen hoe het nu aan de andere kant geregeld is. Kan het CBR van een werknemer, in dit geval een examinator vragen om de wet te overtreden. En wat zijn de juridische consequenties? Is de werkgever aansprakelijk of ook de werknemer omdat hij willens en wetens de wet overtreedt?

Ha Jee Verheijen|24.10.20|12:52

Is het CBR wel een overheidsinstelling? De overheid is opdrachtgever en niet meer dan dat dacht ik. Daarmee vervalt het hele punt want een zelfstandig bedrijf bepaald zelf hoe het met corona omgaat.

Kees Nas|24.10.20|22:35

Mooi verhaal. Ook hier zie ik helaas de voor en tegenstanders elkaar verwijten maken. Laten we daar nu alsjeblieft eens mee ophouden.
Respecteer elkaars mening.
Domweg alleen maar accepteren van wat het CBR ons oplegt.
Dat is eigenlijk waar t om gaat.
Kijk ook eens om je heen. Inmiddels zitten we vrijdag al over de 10 duizend besmettingen per dag.
Vooralsnog werken alle maatregelen geweldig😇.

Kees Nas|24.10.20|22:40

Ik begrijp zelf niet waarom ik een beginnende leerling, die wekelijks een lesje doet, moet gaan verplichten om een mondkap te dragen.
Het zal nog zeker een half jaar duren voordat die examen gaat doen.
Voor eenieder die graag met masker door t leven gaan prima. Ikzelf hou er niet van om iets te doen wat nog niet wettelijk is vastgelegd.
Ik heb zelf ook nog maar een enkele leerling die het wel doet en met een zeer goede reden.
Zo dra een leerling het me vraagt zal ik m uit beleefdheid dragen

Kees Nas|24.10.20|22:45

Het is vooral de manier waarop doet nu geregeld wordt wat me tegenstaat.
Ik ben ook benieuwd of er al “partners” zijn die te horen hebben gekregen dat het examen niet doorgaat vanwege deze merkwaardige maatregel?
Als ik een van mijn kinderen aan t lesgeven ben moet ik dan ineens gemaskerd door t leven?
Als je naast iemand heb gezeten die positief getest is op Corona moet je van de GGD 10 dagen in quarantaine.
OOK als je mondkap op heb gehad.
Uuuuuh werkt t dan ineens niet meer????
Merkwaardig

Kees Nas|24.10.20|22:53

Als er partners zijn die graag om wat voor reden dan ook die kappen graag opzetten ,prima.
Die vervloek ik ook niet maar val me ook niet af als ik het niet wil.
De echte steekhoudende argumenten om t wel te doen heb ik niet gehoord. (Je moet anders geen examen dat klinkt me toch erg als chantage)
Daarentegen heb ik meerdere verklaringen dat het dragen van mondkap wel degelijk schadelijk is.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.