Roy Somer: ‘Vertellen is nog geen trainen’

Waarom onthouden ze niet wat ik vertel? Wat is de motivatie achter een bepaalde keuze? En hoe leert iemand eigenlijk het beste? Volgens rijinstructeur en WRM-opleider Roy Somer missen rijinstructeurs diepgang in hun opleiding. “We moeten begrijpen hoe het langetermijngeheugen werkt.” In deze column legt hij uit hoe je effectiever les kan geven.

“Misschien heb ik het er al vaker over gehad, maar als opleider/trainer voor onder andere de praktische WRM-bijscholingen zie ik vaak collega’s die heel hard werken in de lesauto door heel veel informatie aan de leerling mee te geven. Zowel tijdens het rijden als tijdens een korte stop voor uitleg. Ik kan mij voorstellen dat je dan aan het einde van de dag moe bent.

Ik deed het ook. Totdat ik een aantal jaar geleden tijdens verschillende studies erachter ben gekomen dat er drie belangrijke factoren zijn die bepalen hoeveel en hoe goed we leren: vermogen, voorkennis en motivatie.

Daarnaast is het van belang hoe het geheugen in het algemeen werkt; informatie uit de omgeving wordt geregistreerd in het zintuiglijk geheugen. Deze informatie wordt doorgestuurd naar het werkgeheugen, daar waar het denken en bewustzijn plaats vindt. Het werkgeheugen ontvangt ook informatie uit het langetermijngeheugen en zorgt voor een verbinding van de informatie. Zie het schema hieronder.

Didactische bouwstenen om effectiever les te geven

Hoe zorg je ervoor dat de informatie goed aankomt bij de leerling zodat die de informatie kan combineren met de lesstof uit het geheugen? Daarvoor kun je het beste de elf didactische bouwstenen gebruiken die lesgeven effectiever maken.

1. Activeer de voorkennis.
De leerling onthoudt nieuwe informatie beter als deze kleeft aan voorkennis.

2. Geef duidelijke, gestructureerde en uitdagende instructie.
Afgebakende lesfasen en doelen brengen structuur aan.

3. Gebruik voorbeelden.
Het geven van voorbeelden is een effectieve manier om iets aan te leren.

4. Combineer woord en beeld.
Een leerling slaat informatie beter op als deze via woord en beeld wordt uitgelegd.

5. Laat de leerling de aangeboden lesstof actief verwerken.
Een door de leerling zelf bedachte oplossing wordt beter en langer onthouden.

6. Herhaal de stof regelmatig.
Weten of je leerling het lesdoel nog begrijpt, is essentieel voor de lange termijn.

7. Ondersteun bij moeilijke opdrachten.
Als de leerling de opdracht nog niet zelfstandig kan uitvoeren is begeleiding noodzakelijk.

8. Verspreid het oefenen van de lesstof over de gehele les.
Zorg dat de basisvaardigheden en kennis op meerdere momenten in de les worden geoefend.
Bij een volgende situatie zakt het vaak weer weg, dus kom erop terug. Dan leert de leerling.

9. Zorg voor afwisseling in oefentypes.
Verandering van spijs doet eten.

10. Toets de leerling om de lesstof te oefenen.
Als de leerling moet graven naar Informatie uit het geheugen, blijft het op het langetermijngeheugen hangen.

11. Geef feedback die de leerling aan het denken zet.
Juiste feedback moet de leerling aan het werk zetten.

De taak van een instructeur is de leerling te helpen leren. Het succes van de leerling is het succes van de instructeur. Dat klinkt eenvoudig, maar is zeker een uitdaging omdat de gemiddelde instructeur teveel wil vertellen. Misschien draagt dit stuk bij aan het denken over een andere manier van werken, waardoor een succesvolle transformatie van de leerling ontstaat. Op deze wijze zal de leerling een meer zelfstandige chauffeur worden die overal kan en durft te rijden.”

Het geheugenproces, didactiek en coaching komen aan bod bij de bijscholing en de 6-daagse RIS-instructeursopleiding van Roy Somer Opleidingen. In oktober volgen ook online masterclasses didactiek en coaching.

Roy Somer Opleidingen

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.